مگس، سوسک و پشه از مزاحم‌های خانگی‌اند. گاهی حضور این موجودات در خانه آنقدر آزاردهنده می‌شود که برای از بین بردنشان دست به هر کاری می‌زنیم و بدون توجه به خطرهای احتمالی از هر محصولی که ادعا شود این موجودات مزاحم را از بین می‌برد، استفاده می‌کنیم.

این روزها حشره کش‌هایی به بازار آمده‌اند و در رسانه‌ها تبلیغ می‌شوند که تولیدکنندگانشان ادعا می‌کنند با استفاده از امواج، حشرات را دفع می‌کنند.

 اما آیا این روش ایمن و بی‌خطر است؟

برای یافتن پاسخ این پرسش با مهندس علی گورانی، مسئول برنامه بهداشت پرتوهای وزارت بهداشت گفت‌وگو کرده‌ایم. حشره‌کش‌های برقی انرژی را به شکل امواج الکترومغناطیس و الکتروسونیک در فضا ساطع می‌کنند.

این انرژی در محدوده و اندازه‌ای است که حشرات و جوندگان را اذیت می‌کند و باعث می‌شود نتوانند در محیط به حیاتشان ادامه دهند. این امواج روی هر موجود زنده یا بافت بیولوژیک اثر می‌گذارند. بدن ما هم بافت زنده است و این انرژی را دریافت می‌کند. موجودات زنده باتوجه به شدت انرژی دریافتی، فاصله تا منبع تولید انرژی، مدت زمان مواجهه و ویژگی‌هایی منحصر به فردی که دارند از این امواج تاثیر می‌گیرند. به عنوان مثال برخی افراد به امواج الکترومغناطیس آلرژی دارند و در اثر مواجهه با این امواج دچار سردرد و آبریزش‌بینی می‌شوند. برخی از این دستگاه‌ها امواج را از طریق سیم‌کشی برق در سرتاسر خانه انتشار می‌دهند. البته شدت امواج برای دفع موجودات کوچک مانند سوسک، پشه و موش به‌قدری کم است که بعید به نظر می‌رسد روی بدن انسان تاثیر داشته باشد اما مواجهه طولانی‌مدت با امواج در خانه ممکن است زیان‌آور باشد. دستگاه‌هایی که برای دفع حیواناتی با جثه بزرگتر مانند گربه و سگ امواج شدیدتری ساطع می کنند طبیعتا احتمال خطرشان برای انسان بیشتر است. به هرحال بافت‌های زنده بدن انرژی موجود در فضای اطراف را دریافت می‌کنند و پیش از استفاده از هر دستگاه یا وسیله‌ای که امواج تولید می‌کند، لازم است از ایمن بودن آن مطمئن شد. درحال حاضر هیچ‌کدام از محصولاتی که در بازار عرضه می‌شود، مجوزهای لازم را دریافت نکرده‌اند. این موضوع ممکن است به علت سهل‌انگاری یا ناتوانی در اثبات بی‌خطر بودن این دستگاه ها باشد. تاکنون روی این محصولات مطالعه‌ای انجام نگرفته و میزان و شدت انرژی‌شان اندازه‌ گیری نشده است. درحالی که شرکت‌های تولیدکننده یا وارد کننده برای اطمینان از اینکه مقدار انرژی دستگاه بیشتر از حد مجاز نباشد، باید مجوزهای لازم را بگیرند.

بهترین، ساده‌ترین، عاقلانه‌ترین و هوشمندانه‌ترین راه برای دفع حشرات استفاده از روش‌های فیزیکی، رعایت نکته‌های بهداشتی و استفاده از اقدامات پیشگیرانه است. متاسفانه ما گاهی در برخورد با موجودات رفتار مناسبی نداریم. شرایط را برای رشد و زندگی آنها مهیا می‌کنیم، آنها را به خانه دعوت می‌کنیم و پس از اینکه در اطراف ما حضور پیدا کردند، تکثیر شدند، حضورشان باعث آزارمان شد و محیط آلوده شد با استفاده از روش‌های خشن، پرهزینه و پرمخاطره آنها را از بین می‌بریم. مثلا روش‌هایی مانند استفاده از سموم شیمیایی به صورت اسپری، قرص یا محلول می‌تواند تا مدت‌ها در فضای خانه باقی بماند و بر سلامت افراد خانه به ویژه کودکان آثار سوء بگذارد برای تامین سلامت باید به این نکته توجه داشت که طول عمر و سرمایه انسان‌های کره زمین اندک است. گاهی با یک سهل‌انگاری کوچک فاجعه‌ای بزرگ ایجاد ‌می‌شود در حالی‌ که طول عمر و منابع مادی در دسترس ما کم است و ممکن است منابع کافی برای جبران نداشته باشیم بنابراین باید از آنچه که در اختیار داریم، بهترین استفاده را کنیم. رعایت بهداشت یک اصل عقلانی و اقتصادی است که باعث افزایش طول عمر و رفاه می‌شود.

شرکت آسا زیست اردم با شعار هردم کار نیک در تلاش است با اصل قرار دادن سلامتی افراد و محیط زندگیشان راهکار های ایمن برای کنترل آفات ارائه داده و از روش های تهاجمی مقابله، بکاهد . در این راستا دستگاه الکترونیکی کنترل حشرات برای محیط های سربسته و سطل های ارگانیک مقابله با حشرات در محیط های باز نمونه ای از محصولاتی می باشند که در بازار عرضه شده است.